Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Tư (21 tháng 1) cho biết ông và Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg đã "xây dựng một khuôn khổ cho các thỏa thuận trong tương lai với Greenland", do đó Mỹ sẽ không áp đặt thuế trừng phạt đối với một số quốc gia châu Âu. Các mức thuế này ban đầu dự kiến sẽ có hiệu lực vào ngày 1 tháng 2.

Tâm lý chấp nhận rủi ro ngày càng gia tăng trên thị trường đã làm giảm sức hấp dẫn của vàng như một tài sản trú ẩn an toàn. Giá vàng giao ngay giảm trong phiên giao dịch châu Á hôm thứ Năm, hiện đang dao động quanh mức 4.790 USD/ounce, giảm khoảng 0,85% so với đầu ngày.

Thỏa thuận khung đã bắt đầu hình thành.

Trong một cuộc phỏng vấn sau đó, Trump tuyên bố rằng thỏa thuận khung với Greenland chỉ là "một ý tưởng sơ bộ cho một thỏa thuận". Ông cũng cho biết thêm rằng thỏa thuận khung này bao gồm quyền khai thác khoáng sản của Mỹ và kế hoạch hệ thống phòng thủ tên lửa "Gold Top" của chính quyền Trump.

Khi được hỏi thêm chi tiết về đề xuất này, Trump nói, "Nó hơi phức tạp, nhưng chúng tôi sẽ giải thích từng bước một."

Ông Trump nói, "Họ sẽ tham gia chương trình Gold Top và có quyền khai thác, và chúng ta cũng vậy." Khi được hỏi liệu ông có chắc chắn rằng sẽ không có thêm thuế quan nào được áp đặt vào tháng tới hay không, ông Trump nói, "Vâng, chúng tôi đã hủy bỏ quyết định đó vì chúng tôi đã đạt được khuôn khổ cơ bản của một thỏa thuận."

Toàn văn tuyên bố của Trump trên diễn đàn:

Dựa trên cuộc gặp gỡ hiệu quả của tôi với Tổng thư ký NATO Mark Rutte, chúng tôi đã thiết lập một thỏa thuận khung về hợp tác trong tương lai tại Greenland và toàn bộ khu vực Bắc Cực. Nếu được hoàn tất, đây sẽ là một thành tựu đáng kể đối với Hoa Kỳ và tất cả các thành viên NATO. Trên cơ sở sự đồng thuận này, các mức thuế ban đầu dự kiến có hiệu lực vào ngày 1 tháng 2 sẽ không được thực hiện. Các cuộc tham vấn chuyên sâu đang được tiến hành liên quan đến hệ thống phòng thủ "Mái vòm Vàng" ở Greenland. Chúng tôi sẽ tiếp tục công bố thêm chi tiết khi các cuộc đàm phán tiến triển. Phó Tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio, Đặc phái viên Steve Vitkov và các nhân sự liên quan khác sẽ cùng nhau dẫn dắt các cuộc đàm phán này—và báo cáo trực tiếp với tôi. Cảm ơn sự chú ý của quý vị!

Đề xuất chủ quyền và các tranh chấp lịch sử

Theo tờ New York Times, dẫn lời ba quan chức cấp cao quen thuộc với các cuộc đàm phán, thông báo được đưa ra sau khi một số thành viên NATO thảo luận về đề xuất nhượng chủ quyền đối với một phần nhỏ của Greenland cho Hoa Kỳ tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Thụy Sĩ. Các chi tiết khác của thỏa thuận khung vẫn chưa rõ ràng. Khi được hỏi thêm thông tin, người phát ngôn Nhà Trắng Anna Kelly nhắc lại lời đảm bảo của Trump rằng nhiều chi tiết hơn sẽ được công bố "dần dần khi các cuộc đàm phán tiếp tục".

Mặc dù các chi tiết cụ thể vẫn chưa rõ ràng, tuyên bố này đánh dấu một sự thay đổi đáng kể trong tranh chấp xoay quanh việc ông Trump tiếp tục thúc đẩy việc Mỹ mua lại Greenland. Mặc dù Greenland là lãnh thổ của Đan Mạch, một đồng minh của NATO, chính quyền Trump đã đề xuất mua lại hòn đảo này trong những tuần gần đây, thậm chí còn cân nhắc sử dụng lực lượng quân sự Mỹ để kiểm soát nó.

Các quan chức ở Đan Mạch và Greenland đã thẳng thừng bác bỏ đề nghị của Mỹ, khẳng định lại rằng Greenland không phải để bán. Khi căng thẳng leo thang, một số quốc gia NATO châu Âu đã tăng cường hiện diện quân sự trong khu vực. Cuối tuần trước, Trump đã đáp trả bằng cách đe dọa áp thuế 10% mới đối với các quốc gia này bắt đầu từ tháng tới, và nâng lên 25% vào tháng Sáu.

Từ những lời đe dọa dùng vũ lực đến sự thay đổi trong đối thoại

Trong bài phát biểu tại Davos hôm thứ Tư, ông Trump đã nêu rõ yêu sách của Mỹ đối với Greenland dựa trên lý do an ninh quốc gia. Những phát biểu của ông, bao gồm lời kêu gọi "đàm phán ngay lập tức" với Đan Mạch, đã khiến một số người tham dự cảm thấy bất an.

Tuy nhiên, Trump cũng tuyên bố rằng ông sẽ không sử dụng vũ lực để giành lại lãnh thổ này, điều này rõ ràng là một sự thay đổi so với lập trường trước đây của ông.

Cuối ngày thứ Tư, ông Trump, người trước đó đã tuyên bố rằng "bất cứ điều gì ngoài quyền sở hữu hoàn toàn Greenland đều không thể chấp nhận được", đã từ chối cho biết liệu khuôn khổ mới có bao gồm việc Mỹ giành quyền sở hữu hòn đảo này hay không. Ông Trump nói: "Đây là một thỏa thuận dài hạn, thỏa thuận dài hạn tối ưu. Tôi nghĩ điều này sẽ đặt tất cả các bên vào vị thế rất thuận lợi."

Mong muốn đối thoại đi kèm với sự cảnh giác.

Ngoại trưởng Đan Mạch Rasmus Løvno đăng tải trên mạng xã hội: "Hôm nay kết thúc với một tín hiệu tích cực hơn so với sáng nay." Ông kêu gọi tất cả các bên "ngồi xuống và thảo luận về cách giải quyết các mối lo ngại về an ninh của Mỹ ở Bắc Cực trong khi vẫn tôn trọng lằn ranh đỏ của Đan Mạch."

Tuy nhiên, một số nhà lãnh đạo châu Âu cảnh báo không nên lạc quan quá sớm. Bộ trưởng Tài chính Đức Lars Klinger phát biểu sau cuộc gặp giữa Trump và Rutte: "Thật tốt khi họ đã bắt đầu đối thoại, nhưng chúng ta cần kiên nhẫn và không nên đặt kỳ vọng quá cao quá sớm."

Giá vàng có thể chịu áp lực giảm trong ngắn hạn, nhưng những bất ổn địa chính trị trung và dài hạn sẽ tiếp tục hỗ trợ giá.

Trong ngắn hạn, điều này đã làm giảm bớt căng thẳng phát sinh từ cuộc xung đột thương mại leo thang giữa Mỹ và châu Âu. Sự phục hồi tâm lý chấp nhận rủi ro trên thị trường có thể làm giảm sức hấp dẫn của vàng như một tài sản trú ẩn an toàn.

Trong trung và dài hạn, sự cạnh tranh tài nguyên ở Bắc Cực, sự bất ổn trong mối quan hệ giữa châu Âu và Hoa Kỳ, cùng với nguy cơ lạm phát tiềm tàng vẫn có thể hỗ trợ giá vàng.

Chúng ta cần đặc biệt chú ý đến tiến trình thực chất của các cuộc đàm phán về Greenland, những thay đổi trong chính sách thuế quan của Mỹ và các diễn biến nội bộ trong NATO, vì những yếu tố này có thể quyết định hướng đi của nhu cầu trú ẩn an toàn đối với vàng.



(Biểu đồ giá vàng giao ngay hàng ngày, nguồn: FX678)

Vào lúc 9 giờ 19 phút giờ Bắc Kinh, giá vàng giao ngay đang ở mức 4.796,02 đô la Mỹ/ounce.