Giá vàng biến động và giảm nhẹ trong ngày giao dịch thứ hai liên tiếp. Giá vàng giao ngay đóng cửa giảm nhẹ vào thứ Tư (ngày 13 tháng 5) ở mức 4.688,71 USD/ounce, giảm khoảng 0,56%. Chỉ số giá sản xuất (PPI) của Mỹ tăng mạnh nhất kể từ đầu năm 2022 vào tháng 4, cùng với lạm phát tiêu dùng leo thang, về cơ bản đã phá vỡ kỳ vọng của thị trường về việc Cục Dự trữ Liên bang (Fed) cắt giảm lãi suất trong năm nay, và thậm chí bắt đầu dự báo khả năng tăng lãi suất vào năm tới. Ấn Độ đã tăng thuế nhập khẩu vàng từ 6% lên 15%, càng làm giảm nhu cầu. Đồng đô la mạnh hơn, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tăng và tác động rút vốn của thị trường chứng khoán đều góp phần gây áp lực lên giá vàng. Thị trường cũng đang tập trung vào cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập Cận Bình tại Bắc Kinh. Trong phiên giao dịch đầu ngày thứ Năm (ngày 14 tháng 5) tại châu Á, giá vàng giao ngay biến động nhẹ, hiện đang giao dịch quanh mức 4.700 USD/ounce.

https://upload.fx678img.com/upload/ht/20240807/2024080711514519.jpg

Lạm phát vẫn duy trì ở mức cao dai dẳng, và kỳ vọng về việc cắt giảm lãi suất đã hoàn toàn tan biến.

Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến sự sụt giảm giá vàng gần đây là một loạt dữ liệu lạm phát đáng báo động. Dữ liệu mới nhất do Bộ Lao động Hoa Kỳ công bố cho thấy Chỉ số Giá sản xuất (PPI) trong tháng 4 đã tăng mạnh nhất kể từ đầu năm 2022, vượt xa dự đoán chung của các nhà kinh tế. Chỉ một ngày trước đó, Chỉ số Giá tiêu dùng (CPI) cũng đưa ra một báo cáo đáng lo ngại, với tỷ lệ lạm phát hàng năm đạt mức cao nhất trong gần ba năm.

Những con số này tự bản thân đã đủ đáng báo động, nhưng quan trọng hơn, chúng nằm trong một bối cảnh đặc biệt—sự gián đoạn nguồn cung năng lượng do chiến tranh Iran-Iraq gây ra đang liên tục đẩy giá nhiên liệu lên cao và bắt đầu lan sang các lĩnh vực khác của nền kinh tế. Như Peter Grant, Phó Chủ tịch kiêm Chiến lược gia kim loại cấp cao tại Zaner Metals, đã nhận định, sự dai dẳng của lạm phát đang buộc thị trường phải đánh giá lại đường lối chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang, và kỳ vọng về việc "duy trì lãi suất cao trong thời gian dài" đang được củng cố liên tục.

Điều này giáng một đòn kép vào vàng. Mặc dù vàng được định nghĩa trong sách giáo khoa là công cụ phòng ngừa lạm phát, thực tế phức tạp hơn nhiều—khi lãi suất tăng, việc nắm giữ kim loại không sinh lãi này đồng nghĩa với việc từ bỏ lợi nhuận mà các tài sản khác mang lại. Nói cách khác, môi trường lãi suất cao làm tăng đáng kể chi phí cơ hội khi nắm giữ vàng. Với kỳ vọng của thị trường về việc Cục Dự trữ Liên bang (Fed) cắt giảm lãi suất trong năm nay phần lớn đã tan biến, và thậm chí bắt đầu tính đến khả năng tăng lãi suất vào năm tới, vàng đương nhiên phải đối mặt với áp lực giảm giá tiếp tục.

Phải chăng Cục Dự trữ Liên bang đột ngột thay đổi lập trường, và việc tăng lãi suất không còn là câu chuyện "cậu bé chăn cừu nói dối" nữa?

Dựa trên giá thị trường hiện tại, các nhà giao dịch phần lớn đã loại trừ khả năng Cục Dự trữ Liên bang (Fed) cắt giảm lãi suất trong năm nay. Đáng chú ý hơn, theo dữ liệu FedWatch của CME Group, kỳ vọng của thị trường về việc tăng lãi suất ít nhất 25 điểm cơ bản tại cuộc họp tháng 12 của Fed đã tăng lên 35%, so với chỉ 16,3% một tuần trước đó.

Các tuyên bố công khai của các quan chức Cục Dự trữ Liên bang cũng ủng hộ sự thay đổi trong kỳ vọng này. Chủ tịch Fed Boston, ông Collins, đã tuyên bố rõ ràng rằng nếu áp lực lạm phát tiếp tục kéo dài, Fed có thể cần xem xét việc tăng lãi suất. Chủ tịch Fed Minneapolis, ông Kashkari, cũng chỉ ra rằng thị trường lao động đã được cải thiện kể từ đầu năm nay, và cuộc chiến ở Iran đã làm trầm trọng thêm tình trạng lạm phát vốn đã cao, tất cả những điều này đều ủng hộ quyết định của ông về việc duy trì dư địa chính sách để tăng lãi suất.

Trong khi đó, Thượng viện Mỹ vừa phê chuẩn ông Warsh làm chủ tịch mới của Cục Dự trữ Liên bang. Vị luật sư và nhà tài chính 56 tuổi này sẽ nắm quyền điều hành vào thời điểm nhạy cảm khi áp lực lạm phát đang leo thang, và thị trường đang theo dõi sát sao lập trường chính sách của ông. Với bối cảnh dữ liệu kinh tế hiện tại, các nhà phân tích tin rằng ông Warsh khó có khả năng ủng hộ việc cắt giảm lãi suất trong ngắn hạn. Như Ryan Swift, chiến lược gia trưởng về trái phiếu kho bạc Mỹ tại BCA Research, đã nói: "Thật khó để xây dựng cơ sở kinh tế cho việc ủng hộ cắt giảm lãi suất."

Việc Ấn Độ tăng thuế quan đang ảnh hưởng đến nhu cầu, và nguồn cung vàng vật chất đang suy yếu.

Bên cạnh áp lực từ chính sách tiền tệ vĩ mô, thị trường vàng cũng đang đối mặt với những tin tức tiêu cực từ phía cầu. Ấn Độ, quốc gia tiêu thụ kim loại quý lớn thứ hai thế giới, đột ngột tuyên bố tăng đáng kể thuế nhập khẩu vàng và bạc từ 6% lên 15%. Mục đích của động thái này rất rõ ràng - nhằm hạn chế việc mua kim loại quý từ nước ngoài và giảm bớt áp lực lên dự trữ ngoại hối của quốc gia.

Tác động của việc Ấn Độ tăng thuế nhập khẩu đối với thị trường vàng không nên bị đánh giá thấp. Ấn Độ từ lâu đã là trụ cột chính của nhu cầu vàng toàn cầu, đặc biệt là trong mùa cưới và các ngày lễ truyền thống, khi việc mua vàng vật chất thường hỗ trợ mạnh mẽ cho giá vàng. Việc tăng thuế nhập khẩu đáng kể chắc chắn sẽ hạn chế nhập khẩu vàng của Ấn Độ, do đó làm suy yếu nhu cầu vàng vật chất toàn cầu. Như nhà phân tích Peter Grant đã chỉ ra, tin tức này đã làm dấy lên lo ngại về nhu cầu và có thể tạo ra một trở ngại dài hạn.

Giá vàng vốn đã chịu áp lực do những kỳ vọng thay đổi về chính sách tiền tệ, tin tức về việc Ấn Độ tăng thuế chắc chắn càng làm trầm trọng thêm tình hình. Luận điểm về phía cầu đang chuyển từ "phục hồi mạnh mẽ" sang "chính sách kìm hãm", tước đi một yếu tố hỗ trợ quan trọng khác đối với giá vàng.

Trong bối cảnh cuộc gặp giữa Trump và Tập Cận Bình đang diễn ra, liệu địa chính trị có thể cứu vãn giá vàng?

Trong khi dữ liệu lạm phát và chính sách tiền tệ đang là tâm điểm chú ý của thị trường, một sự kiện quan trọng khác cũng đang diễn ra trên trường địa chính trị. Tổng thống Trump, cùng với một đội ngũ đông đảo bao gồm Jensen Huang của Nvidia và Elon Musk, đã đến Bắc Kinh để tham dự cuộc gặp cấp cao với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Nhìn bề ngoài, chương trình nghị sự chính của hội nghị thượng đỉnh tập trung vào các vấn đề như thương mại và tiếp cận thị trường. Ông Trump rất muốn duy trì thỏa thuận ngừng chiến thương mại mong manh với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đồng thời nâng cao tỷ lệ ủng hộ công chúng, vốn đã được thúc đẩy bởi cuộc chiến với Iran, bằng cách đạt được một số thỏa thuận với Trung Quốc. Tuy nhiên, thị trường cũng đang theo dõi sát sao tác động địa chính trị rộng lớn hơn tiềm tàng của cuộc gặp này.

Điều đáng chú ý là chức năng trú ẩn an toàn truyền thống của vàng dường như không được phát huy đầy đủ trong môi trường thị trường hiện tại. Thông thường, căng thẳng địa chính trị leo thang sẽ kích hoạt dòng vốn trú ẩn an toàn đổ vào thị trường vàng, đẩy giá lên. Tuy nhiên, lần này, cuộc chiến tranh Iran đang diễn ra và sự mong manh của thỏa thuận ngừng bắn Mỹ-Iran phần lớn đã được thị trường phản ánh vào giá cả. Quan trọng hơn, hậu quả lạm phát của cuộc chiến này đang tác động tiêu cực đến vàng thông qua các kênh chính sách tiền tệ, khiến nhu cầu trú ẩn an toàn khó có thể bù đắp áp lực từ sự thay đổi kỳ vọng về lãi suất.

Nhìn từ một góc độ khác, nếu cuộc gặp giữa Trump và Xi Jinping gửi đi tín hiệu tích cực về việc ổn định nền kinh tế toàn cầu và quan hệ thương mại, tâm lý chấp nhận rủi ro của thị trường có thể phục hồi hơn nữa, điều này sẽ tạo thêm áp lực lên giá vàng. Ngược lại, nếu các cuộc đàm phán gặp trở ngại và bất ổn địa chính trị gia tăng, giá vàng có thể có được một khoảng không gian để thở.

Tín hiệu từ thị trường trái phiếu và tiền tệ: Đồng đô la mạnh hơn làm gia tăng áp lực lên giá vàng.

Diễn biến của thị trường trái phiếu Mỹ cũng đang xác nhận những đánh giá của thị trường về triển vọng lạm phát và lãi suất. Lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 10 năm đã leo lên mức cao nhất kể từ giữa năm ngoái, chạm mốc quan trọng 4,5%. Sự tăng lên của lợi suất trái phiếu dài hạn phản ánh việc thị trường đang tính đến rủi ro lạm phát dài hạn và môi trường lãi suất cao hơn, điều này trực tiếp làm giảm sức hấp dẫn tương đối của vàng như một tài sản không sinh lãi.

Trên thị trường ngoại hối, chỉ số đô la Mỹ mạnh lên do dữ liệu lạm phát tốt hơn dự kiến, chạm mức cao nhất trong hai tuần. Mối tương quan nghịch truyền thống giữa đô la Mỹ và vàng vẫn đúng – khi đô la tăng giá, vàng tính bằng đô la trở nên đắt hơn đối với các nhà đầu tư nắm giữ các loại tiền tệ khác, điều này phần nào làm giảm nhu cầu. Dữ liệu lạm phát đẩy giá đô la lên cao tạo thêm một trở ngại cho vàng.

Hiệu ứng "rút vốn" của thị trường chứng khoán Mỹ mạnh mẽ: Liệu các quỹ có đang từ bỏ vàng và đầu tư vào cổ phiếu?

Trái ngược hoàn toàn với hiệu suất yếu kém của vàng, thị trường chứng khoán Mỹ đã thể hiện khả năng phục hồi đáng kể. Chỉ số S&P 500 và Nasdaq không chỉ không giảm sau khi dữ liệu lạm phát được công bố mà còn đạt mức đóng cửa cao kỷ lục. Cổ phiếu công nghệ, đặc biệt là những cổ phiếu tập trung vào trí tuệ nhân tạo, đã hoạt động đặc biệt tốt, với sáu trong số "Bảy ông lớn" cổ phiếu liên quan đến AI tăng từ 1,4% đến 3,9%.

Hiện tượng "lạm phát vượt quá dự báo trong khi thị trường chứng khoán đạt mức cao kỷ lục" thoạt nhìn có vẻ mâu thuẫn, nhưng thực chất nó phản ánh một lựa chọn hợp lý trên thị trường. Nếu lạm phát duy trì ở mức cao trong thời gian dài và Cục Dự trữ Liên bang buộc phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt, thì những tài sản thực sự có thể chống chọi được lạm phát và hấp thụ áp lực lãi suất cao thông qua tăng trưởng lợi nhuận mạnh mẽ chính là những cổ phiếu chất lượng cao có sức mạnh định giá và tiềm năng tăng trưởng, đặc biệt là các ông lớn công nghệ.

Như chiến lược gia trưởng thị trường của Carson Group đã nhận định, "Cổ phiếu công nghệ vẫn kiên cường bất chấp dữ liệu lạm phát cao liên tục." Cấu trúc thị trường này có nghĩa là một số dòng vốn lẽ ra sẽ đổ vào vàng như một kênh trú ẩn an toàn hoặc phòng ngừa lạm phát đang được thị trường chứng khoán hấp thụ, đặc biệt là cổ phiếu công nghệ. Cạnh tranh về dòng vốn đang trở thành một thách thức khác đối với vàng.

Triển vọng thị trường: Cuộc giằng co giữa áp lực ngắn hạn và sự hỗ trợ dài hạn

Ở thời điểm hiện tại, thị trường vàng đang đứng trước ngã ba đường quan trọng. Trong ngắn hạn, lạm phát cao dai dẳng, kỳ vọng về việc cắt giảm lãi suất giảm dần, thậm chí cả khả năng tăng lãi suất, đồng đô la mạnh hơn, việc tăng thuế ở Ấn Độ làm giảm nhu cầu, và tác động hút vốn đáng kể của thị trường chứng khoán đều kết hợp lại tạo ra những lực lượng mạnh mẽ kìm hãm giá vàng.

Tuy nhiên, điều quan trọng không kém là phải thừa nhận rằng các yếu tố hỗ trợ dài hạn cho vàng vẫn còn tồn tại. Triển vọng về cuộc chiến tranh Iran vẫn còn bất định, và các rủi ro địa chính trị vẫn chưa được loại bỏ. Nhiều bất ổn đối với tăng trưởng kinh tế toàn cầu, bao gồm ma sát thương mại, gián đoạn nguồn cung năng lượng và tái cấu trúc chuỗi cung ứng, có thể làm dấy lên nhu cầu trú ẩn an toàn vào một thời điểm nào đó trong tương lai. Quan trọng hơn, nếu lạm phát cao kéo dài trong khi tăng trưởng kinh tế bắt đầu chậm lại, thị trường sẽ phải đối mặt với nguy cơ đình trệ kinh tế kèm lạm phát – trong trường hợp đó, vàng thường thể hiện giá trị phân bổ tài sản độc đáo của nó.

Trong những ngày tới, thị trường sẽ tập trung vào kết quả cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập Cận Bình, những thay đổi trong các dữ liệu liên quan đến lạm phát, và các tuyên bố tiếp theo từ các quan chức Cục Dự trữ Liên bang. Đối với các nhà đầu tư vàng, có thể cần phải chuẩn bị đồng thời cho hai kịch bản: nhận biết áp lực từ sự thay đổi ngắn hạn trong chính sách tiền tệ, đồng thời duy trì niềm tin vào vai trò trú ẩn an toàn và phòng ngừa lạm phát dài hạn của vàng. Trong thời đại bất ổn này, câu chuyện về vàng vẫn chưa kết thúc, nhưng con đường phía trước chắc chắn sẽ gập ghềnh.


(Biểu đồ giá vàng giao ngay hàng ngày, nguồn: FX678)

Vào lúc 7:30 giờ Bắc Kinh, giá vàng giao ngay ở mức 4697,37 đô la Mỹ/ounce.